“Je pensioen is de grootste spaarpot die je in je leven opbouwt. Dan is het toch heel belangrijk dat jouw pensioenuitvoerder weet wie je bent, hoe jouw financiële situatie is en hoe veel risico je bij de beleggingen voor jouw pensioen kan en wil nemen.”

Senior partner Sander Baars van Pensioenbureau Montae begrijpt de aandacht in de media voor de onlangs gepubliceerde conclusies van De Nederlandsche Bank, die onderzoek deed naar de risicohouding bij alle Nederlandse pensioenfondsen en PPI ’s met een beschikbare premieregeling (DC regeling). De toezichthouder constateerde dat in veel gevallen de risicohouding nog niet op de juiste wijze wordt vastgesteld.

Technologie

Montae is juist twee jaar geleden een samenwerkingsverband aangegaan met het Zweedse fintech bedrijf Söderberg & Partners, dat gespecialiseerd is in technologie waarmee de risicohouding van individuele deelnemers heel nauwkeurig kan worden vastgesteld. “In Zweden werkt Söderberg daar al jaren op grote schaal mee”, zegt Sander. “Onlangs hebben in Nederland twee grote werkgevers met deze technologie de risicohouding van de deelnemers aan de eigen pensioenregeling vastgesteld. De ervaringen van deze werkgevers en de deelnemers zijn heel positief.”

Twee componenten

Bij de risicohouding gaat het om twee componenten. De ene is de risicocapaciteit. Dat is de mate waarin je in staat bent om risico te nemen. Die hangt af van vele factoren: hoe oud je bent, wat je gezinssituatie is, wat je inkomen is, of je een eigen huis hebt, of dat je ander vermogen hebt.
De tweede component is de risicobereidheid. Die geeft aan in welke mate je bereid bent om risico te nemen. Dit wordt vooral door psychologische factoren bepaald. Vanuit de gedragswetenschap is methodologie ontwikkeld om dit te meten.

Beperkt aantal life cycles

Sander legt uit dat bij beschikbare premieregelingen in Nederland meestal wordt belegd via life cycles.  “Die zijn vooral gebaseerd op leeftijd. Als je jong bent wordt er meer risico genomen en naarmate je dichter bij je pensioen komt, wordt het risico afgebouwd. Maar niet iedereen van dezelfde leeftijd kan en wil evenveel risico nemen. Stel, je hebt twee mensen van hetzelfde geslacht en dezelfde leeftijd. De een leeft in een gehuurde flat en de ander is door een erfenis eigenaar geworden van twee huizen. Het is duidelijk dat die tweede persoon een heel andere risicocapaciteit heeft dan de eerste.  Vaak hebben pensioenregelingen maar een beperkt aantal life cycles zoals een offensieve mix, een defensieve mix en een neutrale default, wat de standaardoplossing is. Veel deelnemers maken geen keus en worden dus in de default gestopt. Maar is die default voor hen wel altijd de beste oplossing en is die default wel representatief voor de gemiddelde risicohouding van de deelnemerspopulatie? Dat is ook een van dingen die DNB zich afvraagt.”

“Pensioen is de grootste spaarpot die mensen in hun leven opbouwen.”

Totale financiële plaatje in kaart

Met de tools van Söderberg wordt met een aantal heel gerichte vragen de risicobereidheid in kaart gebracht en de risicocapaciteit wordt bepaald aan de hand van het totale financiële plaatje van de deelnemer. “Via een app kunnen alle componenten waartoe je via je DigiD toegang hebt, zoals pensioen- en belastinggegevens, automatisch worden ingevoerd. Daar moet de deelnemer zelf wel toestemming voor geven.”
Veiligheid van gegevens is daarbij een topprioriteit. Er wordt voldaan aan alle vereisten van de AVG. Maar zo kan de risicocapaciteit en risicobereidheid van iedere deelnemer heel nauwgezet worden bepaald en de beleggingsmix daarop worden afgestemd.

Bol.com ervaring

Dat gaat allemaal aan de hand van moderne technologie. “Mensen zijn tegenwoordig gewend aan de bol.com ervaring”, zegt Sander. “Vandaag bestel je iets via internet en dezelfde dag heb je het in huis. Zo wil men ook snel en online inzicht hebben in de pensioensituatie en de risicohouding.”

Verschil van een paar procent

“Het is jammer als iemand die een behoorlijke risicocapaciteit heeft, rendement mist doordat hij of zij een lage risicobereidheid heeft”, legt Sander uit. Een verschil van een paar procent rendement heeft grote gevolgen voor de hoogte van het pensioenkapitaal. Aan de andere kant zijn er ook mensen die tegen zichzelf in bescherming moeten worden genomen. Ze willen meer risico nemen om kans te maken op een hoger rendement, maar kunnen zich dat door hun lage risicocapaciteit eigenlijk niet veroorloven. Dus pensioenfondsbestuur: ken uw deelnemers, zodat zij zo optimaal mogelijk hun pensioen kunnen opbouwen. Ook voor sociale partners is dit relevant. Zij zijn immers verantwoordelijk voor het ontwerp van de pensioenregeling en ook bij werkgevers ligt een deel van de zorgplicht.”

Drie vliegen in één klap

Niet alleen bij DC-pensioen is de risicohouding relevant. Ook bij DB is het zaak om naar de risicohouding te kijken. Sterker nog, met het precies vaststellen van de risicohouding van de deelnemers slaan  pensioenfondsbesturen en sociale partners volgens Sander drie vliegen in één klap.

“Allereerst is dit natuurlijk in het belang van de deelnemers omdat hiermee de beleggingsmix heel precies kan worden afgestemd op hun specifieke omstandigheden. Ten tweede geven het fondsbestuur en de werkgever hiermee invulling aan de zorgplicht die zij ten opzichte van de deelnemers hebben. Ten derde sorteren het bestuur en de sociale partners voor op de invulling van het Pensioenakkoord. Er gaat straks veel veranderen. Dan is het belangrijk om inzicht te hebben in de risicohouding van de deelnemerspopulatie. Is er veel diversiteit zodat een individuele pensioenoplossing logisch is of is er juist veel homogeniteit die pleit voor een collectieve oplossing? Meten is ook in dit geval weten.”

Wilt u meer weten over het in kaart brengen van de risicohouding van de deelnemer?

Neem dan contact op met Sander Baars.
sander.baars@montae.nl
06 – 155 19 244

 

 

 

Print deze post
Dit artikel delen: