1. Pensioenfederatie: pensioenkortingen vanaf volgend jaar bijna onontkoombaar

Op 17 oktober 2019 hebben de grote bedrijfstakpensioenfondsen hun kwartaalcijfers gepubliceerd. Daaruit blijkt dat de dekkingsgraden in het derde kwartaal van 2019 hard onderuit zijn gegaan. De Pensioenfederatie meldt dat op basis van de huidige regelgeving kortingen over een breed front onontkoombaar zijn geworden. Ook acht de Pensioenfederatie de kans dat kortingen meerdere jaren achter elkaar zullen plaatsvinden, steeds groter. Daarbij komt dat veel fondsen de premies fors zullen moeten verhogen of, als daar onvoldoende ruimte voor blijkt, de opbouw substantieel moeten verlagen.

De Pensioenfederatie is inmiddels in overleg met minister Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) over de brede problematiek die aan de situatie in de sector ten grondslag ligt. Daarbij gaat het om de elkaar versterkende negatieve effecten van zeer lage of zelfs negatieve rente, de nieuwe parameters die het kabinet op voorstel van de Commissie Dijsselbloem onlangs heeft vastgesteld en het moeten gaan rekenen met een strengere Ultimate Forward Rate (UFR) voor de lange termijn verplichtingen.

Bron: Pensioenfederatie

2. Rekenrente weer centraal in pensioendebat door brief prominenten

Op 13 oktober 2019 hebben ruim veertig prominenten een brief aan de Tweede Kamer aangeboden. In deze brief pleiten zij voor een nieuwe hogere rekenrente. We hebben u hierover bericht in ons vorige actualiteitenoverzicht. Deze rekenrente bestaat uit twee componenten: de marktrente zoals nu, met daarnaast het behaalde rendement.

Volgens het Financieel Dagblad (FD) voelen Minister Koolmees van Sociale Zaken en De Nederlandsche Bank vooralsnog weinig voor aanpassing van de rekenrente. En in de Tweede Kamer is er — tot nog toe — geen meerderheid voor. De stuurgroep die het pensioenakkoord moet uitwerken waagt zich ook nog niet aan de discussie. Het FD verwacht dat naar mate de kortingen dichterbij komen, de druk op de politiek stijgt.

De argumentatie in de brief voor een hogere rekenrente van de prominenten heeft volgens het FD veel kritiek losgemaakt. Het FD heeft een tegenreactie gepubliceerd van tien andere wetenschappers. Volgens deze wetenschappers is een hogere rekenrente ‘geld van jong naar oud schuiven’. De wetenschappers stellen dat de huidige rekenrente risicovrij is waarbij eventueel extra rendement in de toekomst compensatie is voor het daarbij behorende risico.

Bron: FD

3. Koolmees spreekt met sector over kortingen en over pensioenopbouw bij lage rente

Het is onwenselijk als pensioenfondsen te maken krijgen met een stapeling van kortingen, vindt minister Koolmees. De minister heeft aangegeven dat het kabinet op 20 november 2019 laat weten welke oplossing het ziet om onnodige kortingen te voorkomen.

Pensioenfondsen moeten kortingen doorvoeren als ze onvoldoende herstelkracht hebben om in tien jaar uit te komen op het vereist eigen vermogen (VEV). Daarnaast moeten fondsen korten als zij op zes meetmomenten minder in kas hebben dan het minimaal vereist eigen vermogen (MVEV). Deze stapeling aan kortingen geeft volgens de minister veel onzekerheid. Een stapeling van VEV-korting en MVEV-korting dreigt onder meer bij ABP, PFZW en bpf Schoonmaak.

Tijdens het algemeen overleg over pensioenonderwerpen in de Tweede Kamer op 16 oktober 2019 gaf minister Koolmees aan dat het kabinet kijkt naar een aanpassing van de VEV korting (herstelplankorting). Dit is onderdeel van het voornemen van het kabinet om onnodige kortingen te voorkomen.

Minister Koolmees zei tijdens het overleg verder dat hij met pensioenfondsen niet alleen in gesprek is over kortingen. Ook de gevolgen voor premie en opbouw van de lage rente zijn onderwerp van gesprek. Pieter Omtzigt (CDA) vroeg daar aandacht voor. Hij wil weten wat 27% premie bij de huidige rentecurve en een gematigde inflatie van 1,5% oplevert aan opgebouwd pensioen. En of dat een koopkrachtig pensioen is zoals het de bedoeling is van het pensioenakkoord.

Bron: Tweedekamer.nl

4. Knot zet deur op een kier om pensioenkortingen te voorkomen

Klaas Knot, de president van De Nederlandsche Bank (DNB), zet de deur op een kier om specifieke kortingen bij de twee grootste pensioenfondsen, ambtenarenfonds ABP en Zorg en Welzijn, te voorkomen. DNB houdt toezicht op de financiële positie van pensioenfondsen.

Knot vindt dat het achterwege laten van kortingen op basis van het herstelplan overwogen zou kunnen worden als er zekerheid is over een nieuw stelsel zonder buffers. Deze fondsen hebben volgens de huidige regels niet voldoende financiële buffers, maar in het nieuwe pensioenakkoord is afgesproken dat die buffers niet meer nodig zijn. Voor de miljoenen mensen die bij deze fondsen zijn aangesloten dreigen volgend jaar kortingen, die in het nieuwe stelsel, dat in 2022 zou moeten ingaan, niet nodig zouden zijn.

De dekkingsgraad is bij ABP en Zorg en Welzijn in de voorbije maanden onder de zogeheten kritische dekkingsgraad van 94 procent gezakt. Als dat eind december nog steeds het geval is, moeten volgend jaar deze pensioenen op basis van van de bestaande wetgeving verlaagd worden.

Deze uitspraak van Knot kan relevant zijn voor de gesprekken die minister Koolmees van Sociale Zaken op dit moment voert met de pensioensector. Al weken zijn zij in gesprek om te kijken of zogenaamde ‘onnodige pensioenkortingen’ voorkomen kunnen worden.

Bron: NOS.nl

5. Mogelijke aanpassing rekenrente verzekeraars grote gevolgen voor solvabiliteit

De koepel van Europese toezichthouders Eiopa broedt op verandering van Solvency II-regels. Mogelijk wordt gesleuteld aan de rekenrente voor verzekeraars. De kans bestaat dat de solvabiliteit van Nederlandse verzekeraars tot onder de 100% zakt.

Verzekeraars berekenen de contante waarde van hun verplichtingen met de marktrente. Dat wordt vervolgens afgezet tegen het opgebouwde vermogen. De buffer (het overschot) wordt uitgedrukt als percentage van het wettelijk minimum, dat per verzekeraar kan verschillen.

Volgens het FD is het probleem dat alleen de verplichtingen voor de komende twintig jaar goed zijn te berekenen, omdat er daarvoor marktrentes zijn. Voorbij dat punt (het zogeheten last liquid point of LLP) wordt het lastiger. Omdat er relatief weinig handel is in leningen met een langere looptijd gebruiken de verzekeraars vanaf de LLP een benadering van de marktrente: de ultimate forward rate, of UFR. Deze UFR (door Eiopa vastgesteld op 3,9%) is momenteel hoog in vergelijking tot marktrentes. De werkelijke marktrentes liggen fors onder dat niveau.

Als Eiopa zou besluiten om de LLP naar vijftig jaar te trekken (kortom: om tot die tijd met echte marktrentes te werken) en de verzekeraars dus met een veel lagere rente hun verplichtingen laat waarderen, keldert de solvabiliteit. In een extreem geval zouden vrijwel alle Nederlandse verzekeraars onder 100% solvabiliteit, het wettelijke minimum, uitkomen.

Hier vindt u het consultatiepaper Eiopa Solvency II.

Bron: FD

6. Overzicht spoedeisende wetgeving SZW eind 2019

Minister Koolmees heeft de Eerste Kamer per brief een overzicht gegeven van de wetsvoorstellen die bij voorkeur voor de jaarwisseling behandeld moeten zijn. De minister geeft aan dat een spoedige behandeling van de drie wetsvoorstellen Vereenvoudiging Wajong, Wijziging van de Wet inkomensvoorziening oudere werklozen (IOW) en de Verzamelwet SZW 2020 zeer gewenst is.

Bron: Rijksoverheid.nl

7. Hoe staan pensioenfondsen ervoor?

De grote pensioenfondsen hebben op 17 oktober 2019 hun dekkingsgraden over september 2019 gepubliceerd. Aan de dekkingsgraad kan de situatie van een fonds worden afgelezen. De dekkingsgraden zijn de afgelopen maand iets opgelopen, maar nog steeds moet er bij deze situatie gekort worden op veel pensioenen. Per pensioenfonds kunt u de situatie bekijken in de NOS Nieuwsuur pensioentool.

Bron: NOS

8. Kamerbrief over AOW-pensioenleeftijd in relatie tot de private arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) en verzekering oudere zelfstandigen

Minister Koolmees heeft een brief aan de Tweede Kamer gestuurd over AOW-pensioenleeftijd in relatie tot de private arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) en verzekering oudere zelfstandigen. Koolmees is een onderzoek gestart naar het vraagstuk van de gevolgen van de verhoging van de AOW-pensioenleeftijd in relatie tot een AOV. Naar aanleiding van een motie van PvdA-kamerlid van Dijk, betrekt Koolmees ook de vraag naar de mogelijkheden voor oudere zelfstandigen in specifieke beroepen om zich te verzekeren, bijvoorbeeld via het UWV, indien dit niet via private verzekeraars mogelijk is.

Bron: Rijksoverheid 

9. Belastingdienst: overzicht u-rendementen en marktrenten 2005 – 2018

Op 17 oktober 2019 heeft de belastingdienst de u-rendementen en marktrente over de periode 2005 tot en met 2018 gepubliceerd. In het besluit van 30 maart 2018, nr. 2018-2954 is aangegeven dat vanaf 1 januari 2017 de marktrente voor het bepalen van de contante waarde van renteloze verplichtingen per het einde van een kalenderjaar gelijk is aan de marktrente die bij aanvang van het daaropvolgende kalenderjaar geldt voor de oprenting van een aanspraak ingevolge een oudedagsverplichting (zie artikel 12.3a van de Uitvoeringsregeling loonbelasting 2011 (URLB). Deze marktrente is het rekenkundig gemiddelde van de door het Centrum voor Verzekeringsstatistiek van het Verbond van Verzekeraars gepubliceerde U-rendementen van de maanden van het voorafgaande kalenderjaar.

Bron: Centraal Aanspreekpunt Pensioen (CAP)


Bijeenkomsten, seminars

Datum Bijeenkomst
31 oktober 2019 Netspar: Pensioen Day 2019
11 november 2019 DNB voorlichting toetsingen
14 november 2019 Pensioenfederatie: Themabijeenkomst
28 november 2019 Pensioenfederatie: Themabijeenkomst Verantwoordingsorgaan
10 december 2019 Pensioenfederatie: ALV en Themabijeenkomst
15 januari 2020 Montae: Educatiesessie ken uw deelnemer
13 februari 2020 Pensioenfederatie: Themabijeenkomst
24 maart 2020 Pensioenfederatie: Themabijeenkomst Verantwoordingsorgaan
7 april 2020 Pensioenfederatie: Themabijeenkomst
16 juni 2020 Pensioenfederatie: ALV en Themabijeenkomst
8 september 2020 Pensioenfederatie: Themabijeenkomst
24 september 2020 Pensioenfederatie: Themabijeenkomst Verantwoordingsorgaan
6 oktober 2020 Pensioenfederatie: Jaarcongres
12 november 2020 Pensioenfederatie: Themabijeenkomst
30 november 2020 Pensioenfederatie: Themabijeenkomst Verantwoordingsorgaan
3 december 2020 Pensioenfederatie: ALV en Themabijeenkomst

Wetsvoorstellen (in parlementaire behandeling)

Wetsvoorstel/

Besluit

Inhoudelijk Status
Wetsvoorstel Pensioenverdeling bij Scheiding 2021 (35287) Het wetsvoorstel regelt dat bij scheidingen vanaf 2021 conversie als standaard geldt. Met conversie krijgen ex-partners automatisch een zelfstandig recht op de helft van het tijdens het huwelijk opgebouwde pensioen van de ander. Wetsvoorstel is op 16 september 2019 ingediend bij de Tweede Kamer.

Op 30 oktober 2019 wordt de inbrengdatum voor het verslag vastgesteld.

Tijdens de procedurevergadering op 15 oktober 2019 zal de Kamer worden geïnformeerd over de termijn waarbinnen de lagere regelgeving voortvloeiende uit het wetsvoorstel naar de Kamer wordt gezonden.

Datum inwerkingtreding: 1 januari 2021.

Wetsvoorstel Verzamelwet SZW 2020 (35275) Dit wetsvoorstel beoogt een aantal wetten op het terrein van het Ministerie van SZW te wijzigen. De nota van wijziging bij het wetsvoorstel bevat een beperkt aantal wijzigingsvoorstellen voor artikel 63 van de Pensioenwet, nl:

  • Toestaan dat de mate van variatie van reeds ingegaan pensioen gewijzigd mag worden indien mensen na pensioeningang te maken krijgen met een (onverwachte) wijziging van de AOW-leeftijd.
  • Te regelen dat in gevallen waarin het pensioen reeds is ingegaan en gebruik is gemaakt van de verruiming van de bandbreedte 100:75 ter opvulling van het gemis aan AOW-uitkering, mag worden uitgegaan van de AOW-leeftijd die van toepassing was vóór de verlaging van de AOW-leeftijd.
Wetsvoorstel is op 5 september 2019 ingediend bij de Tweede Kamer. In september 2019 zijn twee nota’s van wijziging ingediend. Op 2 oktober jl. is het voorlopig nader verslag van de vaste Kamercommissie voor SZW gepubliceerd. Dit verslag moet nog worden vastgesteld. Op 17 oktober staat een procedurevergadering gepland.

Beoogde datum inwerkingtreding: varieert per onderdeel. Voor de wijzigingen in de Pensioenwet is dit nog nader te bepalen.

Wetsvoorstel Bestuur en Toezicht Rechtspersonen (34491) Met dit voorstel wordt het mogelijk om bij verenigingen en stichtingen een raad van commissarissen in te stellen. Ook kan bij alle rechtspersonen voor een monistisch bestuurssysteem gekozen worden. Voor de vereniging, de coöperatie, de onderlinge waarborgmaatschappij en de stichting komt meer duidelijkheid over:

  • de uitgangspunten die bestuurders en commissarissen bij de vervulling van hun taak in acht moeten nemen;
  • de positie van bestuurders en commissarissen met een tegenstrijdig belang; en
  • de regels over aansprakelijkheid van bestuurders en commissarissen.
  • Ook wordt de regeling voor ontslag van een stichtingsbestuurder door de rechter verduidelijkt.
Wetsvoorstel is op 8 juni 2016 ingediend bij de Tweede Kamer. Op 19 december 2018 is de Inbreng nader verslag (wetsvoorstel) aangeleverd. Op 8 november 2018 en 15 februari 2019 is een nota van wijziging ingediend.

Op 20 mei 2019 heeft de minister van Rechts-bescherming gereageerd op een aantal commentaren op het wetsvoorstel ten behoeve van de plenaire behandeling van het wetsvoorstel.

Plenaire behandeling in de Tweede Kamer is voorzien op 4 november 2019.

Beoogde datum inwerkingtreding: nog nader te bepalen.

Wetsvoorstel Digitale Overheid (34972) Algemene regels inzake het elektronisch verkeer in het publieke domein en inzake de generieke digitale infrastructuur. Het wetsvoorstel is op 19 juni 2018 ingediend bij de Tweede Kamer.

De planning van inwerkingtreding van het wetsvoorstel was aanvankelijk 1 januari 2019 en is vervolgens uitgesteld naar 1 juli 2019. Dit is niet gehaald.

Op 5 september 2019 heeft de procedurevergadering van de vaste Kamercommissie voor Binnenlandse Zaken plaatsgevonden.

De plenaire behandeling is voorzien in week 48.

Naar verwachting is de datum inwerkingtreding 1 januari 2020.

Ontwerpbesluit adequate pensioenregeling payrollwerknemers (35074-65) Het ontwerpbesluit hoort bij de Wet Arbeidsmarkt in balans. Hierin staan de voorwaarden waaraan de pensioenregeling moet voldoen indien de werknemer niet deelneemt aan de regeling van de inlener.

Tot 16 maart 2019 was het mogelijk te reageren op consultatie van het ontwerpbesluit. O.a. de Pensioenfederatie en VNO-NCW hebben hiervan gebruikt gemaakt.

Ingediend bij de Tweede Kamer op 6 juni 2019. Op 27 juni 2019 heeft minister Koolmees de vragen van de vaste Tweede Kamercommissie voor SZW beantwoord.

Datum inwerkingtreding: 1 januari 2021.

Initiatiefwetsvoorstel adviesrecht voor maatschappelijk verantwoord beleggingsbeleid en goedkeuringsrecht voor uitsluitingenbeleid aan organen bij pensioenfondsen (35101) Dit wetsvoorstel regelt dat het verantwoordingsorgaan en het belanghebbendenorgaan bij pensioenfondsen:

  • een goedkeuringsrecht krijgen op het uitsluitingenbeleid van het pensioenfonds; en
  • een adviesrecht krijgen op het maatschappelijk verantwoord beleggingsbeleid van het pensioenfonds.
Ingediend op 3 december 2018 door D66 bij de Tweede Kamer.

De Tweede Kamer-commissie SZW neemt dit wetsvoorstel in behandeling na ontvangst van het advies van de Raad van State en de reactie van de initiatiefnemer.

Op dit moment is hierover geen nader bericht te melden.

Voorstel machtigingswet oprichting Invest-NL (35123) Dit voorstel regelt de oprichting van de Nederlandse financierings- en ontwikkelingsinstelling Invest-NL N.V.

Invest-NL heeft als kerntaken:

  • het ondersteunen van ondernemingen bij risicovolle activiteiten op het gebied van grote transitieopgaven; en
  • het helpen doorgroeien van start-ups en scale-ups naar grotere ondernemingen door middel van ontwikkelingsdiensten en financiering.

Invest-NL is specifiek bedoeld voor de financiering van ondernemingen die maatschappelijk verantwoord ondernemen en daarmee bijdragen aan de realisatie van maatschappelijke transitieopgaven.

Ingediend op 18 januari 2019 bij de Tweede Kamer.

De Tweede Kamer heeft het wetsvoorstel op 21 mei 2019 aangenomen.

Op 28 mei 2019 heeft de Eerste Kamercommissie voor Economische Zaken en Klimaat/Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit de procedure besproken. De Eerste Kamer-commissie heeft besloten om een voorbereidend onderzoek te houden op 25 juni 2019.

Op 2 juli 2019 heeft de Eerste Kamercommissie het voorlopig verslag uitgebracht.

Op 30 augustus 2019 is de memorie van antwoord naar de Eerste Kamer gestuurd door de minister van Economische zaken en Klimaat én de minister van Financiën.

De inbreng voor het nader voorlopig verslag door de Eerste Kamercommissie heeft plaatsgevonden op 1 oktober 2019. Dit verslag is op 7 oktober jl. vastgesteld. De nadere memorie van antwoord van de minister is op 7 oktober 2019 ingediend.

Voorstel registratie uiteindelijk belanghebbenden van vennoot-schappen en andere juridische entiteiten (35179) De vierde EU anti-witwasrichtlijn verplicht lidstaten een register bij te houden waarin de natuurlijke personen zijn opgenomen die de uiteindelijk belanghebbenden zijn in een onderneming of rechtspersoon. Dit is het Ultimate Beneficial Owner-register (UBO-register). Dit wetsvoorstel regelt de implementatie van het UBO-register.

In het Implementatiebesluit worden de volgende zaken geregeld:

  • welke documenten gelden als onderbouwing van het economisch belang van een UBO;
  • wie de bevoegde autoriteiten zijn;
  • een afschermingsregime voor uitzonderlijke omstandigheden.

Het Implementatiebesluit UBO-register is op 20 mei 2019 voor internetconsultatie aangeboden. De consultatie is op 1 juli 2019 gesloten. De Pensioenfederatie geeft in haar reactie op de consultatie aan dat het niet wenselijk is dat pensioenfondsen onder de registratieverplichting van het UBO-register vallen.

 

Ontwerpbesluit financieel toetsingskader pensioenfondsen

 

Dit voorstel betreft het advies van de Commissie Parameters. Het kabinet heeft in een Kamerbrief aangegeven het advies van de Raad van State over te nemen.

De Eerste Kamer heeft in het kader van de voorhangprocedure op 9 juli jl. diverse vragen gesteld over het ontwerpbesluit.

Minister Koolmees heeft deze vragen in zijn brief van 9 september 2019 beantwoord.

Nadat de voorhangprocedure over het ontwerpbesluit is afgerond wordt het ontwerpbesluit voor advies voorgelegd aan de Raad van State.



Overige pensioenonderwerpen / aangekondigde wet- en regelgeving

Thema Stand van zaken/planning
Mogelijkheid van opname bedrag ineens op pensioeningangsdatum Wetsvoorstel wordt medio 2020 verwacht.
Onderzoek naar verschillen in pensioenopbouw tussen werknemers die werken met loondispensatie en werknemers voor wie de werkgever een loonkostensubsidie ontvangt Gestart in 2017. SZW heeft op 25 april 2018 aanvullende informatie verschaft aan de Tweede Kamer over (cao-)lonen van mensen die werken met loonkostensubsidie en over de gevolgen voor de opbouw van aanvullend pensioen. Op dit moment is geen nadere informatie beschikbaar.
Evaluatie Wet Pensioencommunicatie De uitkomsten worden verwacht in het derde kwartaal van 2019.
Evaluatie Wet verbeterde premieregeling Deze staat gepland voor het derde kwartaal van 2019.
Evaluatie van de Wet werken na de AOW-gerechtigde leeftijd De uitkomsten werden verwacht in het vierde kwartaal van 2018. Dit is niet haalbaar gebleken. Wanneer de uitkomsten wel beschikbaar zijn is niet bekend.
Aanpassing Beleidsregel Geschiktheid 2012 De AFM en DNB hebben de wijzigingen in de Beleidsregel geschiktheid 2012 voor consultatie gepubliceerd. De consultatie heeft tot 1 september 2019 gelopen. De aangepaste Beleidsregel wordt naar verwachting eind 2019 gepubliceerd en is vanaf dat moment van kracht. De aanpassingen vloeien voort uit aanpassingen in nationale en Europese wet- en regelgeving.
Nieuwe Leidraad ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) en Sanctiewet (Sw) DNB heeft de nieuwe Leidraad ter consultatie aangeboden. De consultatie heeft tot 16 september 2019 gelopen. Pensioenfondsen vallen niet onder de Wwft. Wel is op pensioenfondsen de Sw van toepassing.

 

Dit artikel delen: